Trần
Hồng
Hà

Tại cuộc làm việc với đại diện UNDP và WHO, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đề xuất nghiên cứu xây dựng mô hình thí điểm kiểm soát ô nhiễm không khí tại Hà Nội để rút kinh nghiệm và nhân rộng. Sáng 11/3, tại Trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà đã tiếp bà Ramla Khalidi, Trưởng đại diện Chương trình phát triển Liên hợp quốc (UNDP) tại Việt Nam và bà Angela Pratt, Trưởng đại diện Tổ chức Y tế thế giới (WHO) tại Việt Nam về thúc đẩy hợp tác trong cải thiện chất lượng không khí. Nhấn mạnh mối quan hệ hợp tác chặt chẽ giữa Việt Nam với UNDP và WHO, Phó Thủ tướng đánh giá cao vai trò và những đóng góp quan trọng của hai tổ chức trong quá trình xây dựng và phát triển của Việt Nam thời gian qua, đặc biệt trong việc hỗ trợ hoàn thiện chính sách, cải cách thể chế và thúc đẩy các chương trình phát triển bền vững. Phó Thủ tướng khẳng định Việt Nam mong muốn tiếp tục hợp tác chặt chẽ với UNDP và WHO, cùng trao đổi và thúc đẩy các sáng kiến hợp tác mới nhằm nâng cao hiệu quả hợp tác trong thời gian tới. Đề cập tới nội dung trao đổi tại cuộc làm việc, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà cho biết, [cite=108]Việt Nam đã bước đầu đánh giá các nguồn gây ô nhiễm không khí trên phạm vi cả nước cũng như tại các đô thị lớn như Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh.[/cite] Cơ cấu nguồn phát thải khá tương đồng với nhiều quốc gia đang phát triển, đặc biệt giống với Bắc Kinh (Trung Quốc). Trong đó, công nghiệp chiếm khoảng 27%, giao thông khoảng 25%, xây dựng khoảng 20%, khoảng 6% từ các nguồn khác như đốt rơm rạ, đốt mở xử lý chất thải... Thành phần ô nhiễm chủ yếu hiện nay là bụi mịn PM2.5. Theo Phó Thủ tướng, muốn giảm ô nhiễm không khí cần xử lý tận gốc các nguồn phát thải như giao thông, công nghiệp, xây dựng, chất thải nông nghiệp và rác thải đô thị. Các giải pháp phải được triển khai đồng bộ, từ quy hoạch đô thị, di dời các cơ sở công nghiệp ra khỏi khu vực đô thị, chuyển đổi phương tiện giao thông sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang phương tiện chạy điện hoặc phát triển giao thông ngầm, đến việc áp dụng các tiêu chuẩn xây dựng và tận dụng phụ phẩm nông nghiệp như rơm rạ thay vì đốt bỏ. Hiện nay, Việt Nam đang tìm kiếm một giải pháp chính sách tổng thể, mang tính liên ngành và liên vùng. Tuy nhiên, bên cạnh việc xây dựng chính sách, nguồn lực để triển khai vẫn là thách thức lớn, trong đó cần tính toán đến sinh kế và nhu cầu đi lại của người dân, đòi hỏi quá trình chuyển đổi về công nghệ và phương thức quản lý... Phó Thủ tướng cho rằng cần có những đánh giá đầy đủ hơn về thiệt hại do ô nhiễm không khí gây ra, đặc biệt là chi phí y tế và các tác động kinh tế-xã hội. Nếu so sánh được chi phí mà người dân phải bỏ ra để điều trị các bệnh liên quan đến ô nhiễm không khí với chi phí đầu tư cho các giải pháp như chuyển đổi công nghệ, thay đổi phương thức giao thông hay xử lý rác thải..., sẽ có thêm cơ sở thuyết phục để thúc đẩy các chính sách và hành động cần thiết. Đánh giá cao các ý kiến trao đổi thẳng thắn, mang tính xây dựng của đại diện UNDP tại Việt Nam, WHO tại Việt Nam, Phó Thủ tướng cho biết, Việt Nam có thể ưu tiên lựa chọn Hà Nội làm địa bàn thí điểm, huy động sự hỗ trợ và tham gia của các tổ chức quốc tế để xây dựng một mô hình kiểm soát ô nhiễm không khí, từ đó rút kinh nghiệm và nhân rộng ra các địa phương khác trên cả nước. Hoan nghênh đề xuất của UNDP và WHO về tổ chức diễn đàn chuyên đề liên quan đến ô nhiễm không khí, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà mong muốn kết nối với các chuyên gia quốc tế, trong đó có các chuyên gia từ Trung Quốc, để trao đổi kinh nghiệm về thiết kế hệ thống quan trắc và quản lý giao thông. Cảm ơn Phó Thủ tướng dành thời gian tiếp, bà Ramla Khalidi và bà Angela Pratt cho biết, thời gian qua, ô nhiễm không khí là một trong những lĩnh vực mà UNDP, WHO đã phối hợp với các bộ, ngành của Việt Nam, đặc biệt là Bộ Y tế và Bộ Nông nghiệp và Môi trường. UNDP và WHO hiện tập trung hỗ trợ Việt Nam trong 5 lĩnh vực chính liên quan đến ô nhiễm không khí gồm: Hoàn thiện chính sách và khuôn khổ pháp lý; xây dựng hệ thống quan trắc và cảnh báo sớm; nghiên cứu và kiểm kê phát thải; truyền thông, nâng cao nhận thức cộng đồng; gắn các giải pháp kiểm soát ô nhiễm không khí với các mục tiêu phát triển bền vững, bao gồm thực hiện đóng góp do quốc gia tự quyết định (NDC) và lộ trình phát triển kinh tế carbon thấp. Bà Ramla Khalidi khẳng định, dù nguồn lực hiện còn hạn chế do bối cảnh toàn cầu nhiều biến động, UNDP vẫn nỗ lực huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực sẵn có, nhằm đóng góp thiết thực vào các nỗ lực cải thiện chất lượng không khí tại Việt Nam.

Các nghị định tập trung vào phân quyền, phân cấp, xử lý các điểm nghẽn, cắt giảm điều kiện đầu tư kinh doanh, thủ tục hành chính và một số vấn đề khác để bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ. Sáng 29/12, tại Trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà chủ trì cuộc họp về các nghị định hướng dẫn thi hành Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 15 luật trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường, có hiệu lực từ ngày 1/1/2026. Bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ trong hệ thống pháp luật Tại cuộc họp, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng cho biết, dự thảo 12 nghị định quy định chi tiết hoặc sửa đổi bổ sung biện pháp thi hành các luật thuộc các lĩnh vực: Biển và hải đảo, tài nguyên nước, thủy lợi, đê điều và phòng chống thiên tai, thủy sản, lâm nghiệp và kiểm lâm, bảo tồn thiên nhiên và đa dạng sinh học, trồng trọt và bảo vệ thực vật, chăn nuôi và thú y, môi trường và khoáng sản. Các nghị định tập trung vào phân quyền, phân cấp, xử lý các điểm nghẽn, cắt giảm điều kiện đầu tư kinh doanh, thủ tục hành chính và một số vấn đề khác để bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ trong hệ thống pháp luật. Sau khi lấy ý kiến các bộ, ngành, địa phương, ý kiến thẩm định của Bộ Tư pháp, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã tiếp thu, giải trình, hoàn thiện, song vẫn còn một số nội dung có ý kiến khác nhau. Cụ thể, dự thảo Nghị định hướng dẫn thi hành các điểm sửa đổi, bổ sung của Luật Địa chất và Khoáng sản hiện còn 3 nội dung có ý kiến khác nhau, gồm: cơ chế xử lý trường hợp khoáng sản đi kèm có trữ lượng lớn hơn khoáng sản chính; tiêu chí thăm dò và mở rộng xuống sâu; xử lý tài nguyên phát sinh trong quá trình thi công mỏ đối với giấy phép đã cấp trước khi Nghị định có hiệu lực. Đối với quy định lắp đặt một thiết bị giám sát hành trình (VMS) trên 1 tàu cá trong dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Thủy sản, có 2 phương án: Không quy định hoặc quy định mỗi tàu cá chỉ được lắp đặt một thiết bị VMS. Về dự thảo Nghị định sửa đổi bổ sung một số điều của Nghị định số 53/2024/NĐ-CP và Nghị định số 54/2024/NĐ-CP, quy định chi tiết thi hành Luật Tài nguyên nước và các nội dung về hành nghề khoan nước dưới đất, đăng ký, cấp phép và tiền cấp quyền khai thác tài nguyên nước, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang xin ý kiến về thẩm quyền chấp thuận phương án chuyển nước và thẩm quyền phê duyệt điều chỉnh, truy thu tiền cấp quyền khai thác tài nguyên nước. Đóng góp ý kiến tại cuộc họp, lãnh đạo một số tỉnh và đại diện các bộ, ngành đã tập trung làm rõ các vấn đề: quản lý tài nguyên nước theo lưu vực sông; quản lý rừng và đa dạng sinh học; khoáng sản; thủy sản; ứng phó thiên tai; điều kiện thực thi phù hợp với thực tiễn địa phương; tính thống nhất, đồng bộ của hệ thống pháp luật, tránh chồng chéo khi sửa đổi, bổ sung các nghị định liên quan đến lâm nghiệp, thủy sản, thủy lợi, giao thông và tài nguyên; trong đó nhấn mạnh việc rà soát kỹ các quy định trùng lặp, làm rõ thẩm quyền, trách nhiệm giữa các bộ, ngành và giữa Trung ương với địa phương... Phân cấp, phân quyền, tránh chồng chéo Trung ương và địa phương Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà nhấn mạnh, [cite=108]toàn bộ các nghị định phải có hiệu lực đồng thời với Luật sửa đổi, bổ sung 15 luật trong lĩnh vực nông nghiệp và môi trường; do đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng Văn phòng Chính phủ bám sát tiến độ, trình Thủ tướng ký ban hành các nghị định trước ngày 1/1/2026.[/cite] Các nghị định chỉ tập trung hướng dẫn Luật, những vấn đề nằm ngoài phạm vi này không đưa vào các nghị định, trừ trường hợp thuộc thẩm quyền của Chính phủ, có căn cứ thực tiễn rõ ràng và được chứng minh trong quá trình triển khai. Phó Thủ tướng khẳng định nguyên tắc chỉ phân cấp khi địa phương đủ điều kiện thực hiện. Những nội dung liên tỉnh, liên vùng, xuyên biên giới không thể giao cho một địa phương quyết định. Đánh giá cao việc cắt giảm mạnh thủ tục hành chính, Phó Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu phân cấp trọn vẹn; cơ quan nào cấp phép thì thực hiện toàn bộ thủ tục hành chính liên quan, tránh chồng chéo giữa Trung ương và địa phương. Cùng với đó, các nghị định cần thể hiện rõ yêu cầu chuyển đổi số, tích hợp dịch vụ công trực tuyến, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp. Phó Thủ tướng đồng ý với quy định liên quan đến xử lý khoáng sản đi kèm theo hướng bám sát thực tế, song yêu cầu các quy định kỹ thuật phải được diễn đạt rõ ràng, chặt chẽ. Việc thăm dò xuống sâu phải nằm trong cùng khối tài nguyên, cùng tầng hoặc vỉa khoáng sản, bảo đảm thống nhất về mặt kỹ thuật và tránh cách hiểu mở rộng gây khó khăn trong quản lý. Trong lĩnh vực thủy sản, Phó Thủ tướng đặc biệt lưu ý nội dung quản lý thiết bị VMS, với nguyên tắc mỗi tàu cá chỉ có một thiết bị chính để quản lý hành trình. Trường hợp có thiết bị thứ hai thì chỉ mang tính chất dự phòng, phải được lắp đặt cố định trên tàu, có niêm phong, không cho phép doanh nghiệp hay chủ tàu can thiệp. Thiết bị dự phòng phải ghi nhận đầy đủ dữ liệu hành trình như “hộp đen,” có chế tài quản lý rõ ràng, tránh việc lạm dụng. Bộ Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục làm việc với các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ như Viettel, VNPT để hoàn thiện phương án kỹ thuật, làm rõ trách nhiệm quản lý, chi phí và bảo đảm tính khả thi. Về quản lý tài nguyên nước, Phó Thủ tướng lưu ý các nội dung liên quan đến chuyển nước liên tỉnh thuộc thẩm quyền Bộ Nông nghiệp và Môi trường; các vấn đề chuyển nước xuyên biên giới cần làm rõ vai trò của Ủy ban Mekong Việt Nam, bảo đảm phù hợp với cam kết quốc tế và yêu cầu quản lý tổng hợp tài nguyên nước.

Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà yêu cầu các địa phương, bộ, ngành chức năng đặt công tác phòng, chống bão số 13 (bão Kalmaegi) trong "tình trạng khẩn cấp hơn, nguy hiểm hơn." Sáng 5/11, tại Trụ sở Chính phủ, chủ trì cuộc họp trực tiếp kết nối trực tuyến với các tỉnh, thành phố về công tác ứng phó khẩn cấp với bão số 13 (bão Kalmaegi), Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia, yêu cầu các địa phương, bộ, ngành chức năng đặt công tác phòng, chống bão số 13 (bão Kalmaegi) trong "tình trạng khẩn cấp hơn, nguy hiểm hơn." Phó Thủ tướng nhấn mạnh "bão số 13 là cơn bão "hết sức bất thường" khi hình thành muộn trong tháng 11, có tốc độ di chuyển nhanh (25 km/giờ) và cường độ mạnh. Bão diễn ra trong bối cảnh nhiều địa phương vẫn đang khắc phục hậu quả thiên tai trước đó; hồ thủy lợi, thủy điện đã đầy nước, và tình trạng sạt lở, lũ quét còn diễn biến phức tạp". Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Môi trường tại cuộc họp, bão số 13 đi vào Biển Đông sáng sớm 5/11. Đến 4h sáng 6/11, tâm bão cách bờ biển tỉnh Gia Lai khoảng 550km về phía Đông Đông Nam, tiếp tục mạnh thêm với sức gió cấp 14, giật cấp 17. Dự kiến bão sẽ đổ bộ vào đất liền từ 19-21h ngày 6/11, trọng tâm là khu vực Quy Nhơn và một phần phía Nam tỉnh Quảng Ngãi. Gió khi vào bờ có thể giật cấp 13-14, gây nguy hiểm cho nhà cửa. Đến 4h ngày 7/11, tâm bão trên đất liền khu vực Quảng Ngãi đến Đắk Lắk, sức gió giật cấp 9-10, giật cấp 12. Hoàn lưu bão số 13 được dự báo gây mưa rất to từ Đà Nẵng đến Đắk Lắk trong ngày 6-7/11, phổ biến từ 300-500mm, cục bộ có nơi đạt 600mm/đợt. Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Trần Đức Thắng nhận định đây là cơn bão rất mạnh, di chuyển nhanh, với cấp độ rủi ro thiên tai cấp 4. Cũng tại cuộc họp, lãnh đạo các địa phương: Đà Nẵng, Quảng Ngãi, Huế, Quảng Trị đã báo cáo công tác chuẩn bị ứng phó bão số 13 theo phương án "4 tại chỗ," di dời người dân ra khỏi vùng nguy hiểm. Lãnh đạo tỉnh Quảng Trị cho biết ứng phó bão số 13, hơn 8.600 phương tiện đánh bắt trên biển đã vào nơi neo đậu an toàn; 83 phương tiện đang hoạt động trên biển đều đã nắm thông tin về bão và đang di chuyển tìm nơi tránh trú. Tỉnh đã cấm tàu ra khơi từ ngày 4/11. Các hồ đập cơ bản an toàn, dung tích đạt khoảng 89,5% thiết kế, dự kiến điều tiết lũ trong ngày 5-6/11 để đưa về mức an toàn. Toàn tỉnh có 34 điểm nguy cơ sạt lở cao và 128 điểm sạt lở bờ sông, bờ biển; đã tổ chức sơ tán 100% dân tại khu vực nguy cơ, cắm biển cảnh báo và bố trí lực lượng chốt chặn. Tỉnh triển khai phương châm "4 tại chỗ" và bố trí lực lượng tại 5 khu vực phòng thủ xung yếu. Phương án sơ tán dự kiến trên 1.000 hộ ở 9 xã ven biển; hơn 2.200 hộ ở khu vực ngập lụt; 415 hộ ở khu vực sạt lở khi mưa lũ kéo dài. Tỉnh đã phân bổ 200 tỷ đồng hỗ trợ từ Trung ương và đang phân bổ tiếp 100 tỷ đồng để khắc phục thiên tai và sửa chữa hạ tầng. Lãnh đạo thành phố Huế cho biết thành phố đang khắc phục hậu quả đợt mưa lũ từ ngày 25/10 đến nay; tập trung điều tiết nước tại các hồ Hương Điền, Bình Điền và Tả Trạch, với dung tích dự kiến đón lũ khoảng 300 triệu m3. Toàn thành phố còn 18 xã bị ngập với 15.156 hộ dân. Ở vùng cao, học sinh đã đi học trở lại. Hệ thống điện và cấp nước đã được khôi phục. Giao thông cơ bản thông suốt. Duy trì trực 100% lực lượng để cứu trợ, hỗ trợ người dân. Theo lãnh đạo thành phố Đà Nẵng, trên địa bàn vẫn còn tình trạng ngập lụt cục bộ, đất tại khu vực phía Tây đã ngậm nước, nguy cơ sạt lở cao. Hiện 81 tàu cá đang hoạt động trên biển đã được liên lạc và di chuyển đến nơi tránh trú, không có tàu nào ở vùng nguy hiểm. Thành phố đã chỉ đạo di dời dân khỏi khu vực nguy hiểm và thông tin rộng rãi về các vùng ngập. Sạt lở bờ biển Hội An được đánh giá rất cấp bách. Lực lượng quân đội đã triển khai biện pháp khắc phục tạm thời. Ứng phó bão số 13, lãnh đạo tỉnh Quảng Ngãi đã chỉ đạo quyết liệt các địa phương, đơn vị theo phương án của tỉnh và theo diễn biến mưa bão. Đến nay có 6.005 tàu đã cập bến, dự kiến 17 giờ ngày 5/11 hoàn thành sắp xếp tàu trong bến, không để người ở lại trên tàu và kiểm tra hệ thống điện phòng cháy, nổ. Còn 417 tàu đang được Biên phòng và Cảnh sát biển thông báo hướng tránh bão. Một tàu gặp sự cố hỏng máy đã được lai dắt an toàn. Quảng Ngãi đã xây dựng phương án di dời khoảng 26.774 hộ tránh bão, 7.818 hộ tránh lũ và 4.057 hộ phòng nguy cơ sạt lở. Các đơn vị viễn thông được yêu cầu kiểm tra, đánh giá an toàn trạm, trụ và thiết bị, kịp thời di dời nếu mất an toàn, đặc biệt tại khu vực đông dân cư. Từ điểm cầu Quảng Ngãi, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp lưu ý, với cấp gió bão được dự báo, nhà cửa nếu không có biện pháp bảo vệ sẽ bị tốc mái, bên cạnh đó, khu vực bị ảnh hưởng của bão đang có các cơ sở điện mặt trời, có thể chịu thiệt hại đến hạ tầng. Nước lũ dâng nhanh, cao, sẽ gây ra những nguy cơ chia cắt và sạt lở, đặc biệt là sạt lở ở 3 tỉnh Tây Nguyên: Gia Lai, Kon Tum, Đắk Lắk. Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp cũng đề nghị các địa phương chỉ đạo người dân chằng chống nhà cửa, cắt tỉa cây xanh, di chuyển đồ đạc lên cao; chuẩn bị phương án di dời dân khỏi vùng nguy hiểm; hướng dẫn người dân chuẩn bị nguồn điện, pin dự phòng để đảm bảo thông tin liên lạc khi mất điện. Lực lượng công an, quân đội chủ động ém quân tại các điểm có nguy cơ sạt lở, chia cắt, sẵn sàng ứng cứu khi cần. Về hồ chứa, thực hiện xả nước an toàn theo quy trình, đặc biệt tại lưu vực các sông và hồ thủy điện lớn ở Gia Lai, Đắk Lắk... Với quỹ thời gian chuẩn bị còn rất ít, kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà yêu cầu các địa phương phải cập nhật, xây dựng phương án, kịch bản ứng phó dựa trên dự báo và điều chỉnh theo số liệu mới, ngay từ sáng 5/11. Đối với khu vực biển và nuôi trồng thủy sản, Phó Thủ tướng yêu cầu cấm 100% tàu, bè ra khơi. Người dân tuyệt đối không có mặt trên biển sau 17 giờ ngày 6/11. Lực lượng Công an, Biên phòng bảo đảm an toàn và kiểm soát tài sản cho người dân. Công tác di dời dân ra khỏi vùng nguy hiểm phải hoàn thành trước 19 giờ ngày 6/11 ở khu vực ven biển chịu triều cường và các vùng núi cao, chia cắt, sạt lở. Các địa phương phải làm việc ngay với Quân khu 4 và Quân khu 5 để xác định lực lượng, quân số, phương tiện, "không để đến lúc chia cắt rồi mới đưa quân vào." Phó Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu bảo đảm thông tin liên lạc, trong đó có điện thoại vệ tinh tại các điểm xung yếu, có nguy cơ bị chia cắt, cô lập, hạ tầng điện, hạ tầng thông tin liên lạc chưa bảo đảm. Về hồ chứa, Phó Thủ tướng đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Công Thương và Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh "chịu trách nhiệm ngay từ lúc này," đánh giá an toàn hồ, vận hành, giảm về mức nước an toàn để có dung tích cắt lũ trong các ngày 6-8/11, khi có khả năng mưa lớn 200 đến trên 300mm. Các địa phương khẩn trương đánh giá ngay nhu cầu hỗ trợ lương thực, thuốc men, hóa chất cho người dân. Phó Thủ tướng giao Bộ Tài chính, quân đội, công an xem xét hỗ trợ ngay từ bây giờ, không chờ khi tình huống xảy ra. Phương tiện cứu hộ phải được huy động từ Quân khu 4, Quân khu 5 và nguồn lực địa phương để sẵn sàng ứng phó lũ và di chuyển trong khu vực ngập lụt. Phó Thủ tướng giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường chủ trì tham mưu cùng Bộ Quốc phòng về việc bố trí địa điểm để Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia làm việc, chỉ đạo trực tiếp với các địa phương tại khu vực tâm bão.

Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà yêu cầu các bộ, ngành, địa phương huy động tối đa lực lượng, chủ động kịch bản ứng phó bão số 11 theo phương châm “4 tại chỗ,” không để bị động trước tình huống thiên tai cực đoan. Chiều 3/10, tại Trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ đạo Phòng thủ dân sự quốc gia, chủ trì cuộc họp trực tiếp, kết hợp trực tuyến với các thành viên Ban Chỉ đạo, lãnh đạo Ủy ban Nhân dân các tỉnh, thành phố nhằm triển khai ứng phó với bão số 11 (bão Matmo). Cảnh giác cao, chuẩn bị chống bão toàn diện Kết luận cuộc họp, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà nhấn mạnh: Bão số 11 hết sức nguy hiểm, là "thiên tai chồng thiên tai." Bài học từ bão số 9, số 10 cho thấy, bão ngày càng bất thường, tốc độ di chuyển và cường độ tăng nhanh, gây khó khăn lớn cho công tác ứng phó. Các địa phương cần nhận thức rõ tính chất đặc biệt phức tạp của tình hình để có biện pháp kịp thời, không chủ quan. Trước tình huống có ba cơn bão đổ bộ liên tiếp, kèm theo nhiều loại hình thiên tai, các cơ quan dự báo cần tiếp tục cập nhật, kết hợp dự báo quốc tế với kinh nghiệm thực tiễn, chuẩn bị cho tình huống "bão chồng bão, đa thiên tai." Sau bão số 10, nhiều đoạn đê sông, đê biển còn yếu, Phó Thủ tướng yêu cầu, trong hai ngày trước bão đổ bộ, các địa phương phải huy động lực lượng xử lý ngay. Vùng núi trung du Bắc Bộ là khu vực đặc biệt nguy hiểm bởi nhiều nơi chưa khắc phục hết thiệt hại, công tác tìm kiếm cứu nạn còn dang dở, nay lại đối mặt mưa lớn. Vì vậy, Phó Thủ tướng yêu cầu cơ quan khí tượng-thủy văn cần khoanh định chính xác khu vực mưa lớn, tính toán cả lượng nước đổ về từ thượng nguồn. Các địa phương phải khoanh vùng nguy cơ sạt lở, di dời dân khỏi điểm xung yếu, sử dụng trường học kiên cố làm nơi tránh trú, đảm bảo lương thực, y tế dài ngày. Chính quyền địa phương, công an, quân đội phải kiên quyết cưỡng chế di dời trong trường hợp người dân không chấp hành, đồng thời bảo đảm an toàn tài sản, tàu thuyền để bà con yên tâm. Về bảo đảm an toàn hồ đập, thủy điện, thủy lợi, Phó Thủ tướng giao Bộ Nông nghiệp và Môi trường chịu trách nhiệm điều tiết, kiểm soát, quyết định thời điểm xả lũ, cắt lũ, không để "lũ chồng lũ, ngập lụt nghiêm trọng ở đô thị;" đề nghị tăng cường trao đổi thông tin với phía Trung Quốc về thủy văn các lưu sông bên kia biên giới, đặc biệt dữ liệu xả lũ. Bộ Quốc phòng bổ sung xuồng, cano cho các tỉnh miền núi để ứng cứu khi bị lũ lụt cô lập, chia cắt. Các lực lượng thực hiện phương châm "4 tại chỗ," mang theo lương thực, nước uống, y tế, xăng dầu, thiết bị thông tin để duy trì kết nối. Bộ Công Thương, Bộ Xây dựng rà soát toàn bộ hạ tầng điện, giao thông, công trình xây dựng để có thể thích ứng với cấp độ bão ngày càng mạnh. Riêng với Hà Nội, cần có kịch bản chống ngập, không lấp hồ, sông; quy hoạch thêm không gian chứa nước tạm thời, kể cả dưới sân vận động, trường học. Liên quan đến việc xây dựng quy trình ứng phó khi xảy ra bão, lũ, thiên tai chồng thiên tai, Phó Thủ tướng cho biết, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã đưa ra khung phân loại cấp độ thiên tai và cách tiếp cận ứng phó dựa vào cấp độ để huy động, bố trí lực lượng; do đó, cần ban hành thành các quy chuẩn, văn bản pháp lý để đảm bảo thực thi. Trong đó, tất cả các khâu (từ lực lượng tại chỗ; công tác dự báo; phương án trước, trong và sau bão; ứng phó từng loại thiên tai cụ thể) đều phải có phương án và kịch bản. "[cite=108]Đây là yêu cầu bắt buộc, phải quy trình hóa và đưa thành văn bản pháp lý để triển khai. Mỗi địa phương, bộ, ngành phải có phương án cụ thể. Mỗi địa bàn phải có một người toàn quyền chỉ đạo, phân công nhiệm vụ rõ ràng ngay từ đầu[/cite]," Phó Thủ tướng nói. Phó Thủ tướng cũng lưu ý, khi chống bão, phải chống trước, trong và sau bão, nhất là với các hiện tượng thiên tai đi kèm, nối tiếp hoặc phát sinh sau bão. Đơn cử như tình trạng ngập lụt tại Hà Nội hay các đô thị lớn, cũng phải có kịch bản "4 tại chỗ," điều tiết giao thông, bảo đảm hạ tầng điện, hoạt động của các trường học, đơn vị... để giảm thiệt hại. Cơ quan dự báo có cảnh báo cụ thể về ngập úng đô thị, chỉ rõ phương án, kịch bản chống ngập và thiệt hại. "Phải lấy kịch bản xấu nhất để dự báo. Dự báo càng chính xác, cảnh giác cao, chuẩn bị toàn diện và đồng bộ thì thiệt hại càng ít," Phó Thủ tướng yêu cầu. Hai kịch bản đổ bộ của bão số 11 Trước đó, báo cáo tại cuộc họp, Giám đốc Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia Mai Văn Khiêm cho biết, dự báo chiều tối 3/10, bão đi vào vùng biển phía Đông khu vực giữa Biển Đông trở thành cơn bão số 11 trong năm 2025. Bão di chuyển nhanh, tiếp tục mạnh lên và đạt cường độ mạnh nhất cấp 12, giật cấp 14-15 trên khu vực phía Đông bán đảo Lôi Châu (Trung Quốc). Nêu hai kịch bản đổ bộ của bão số 11, ông Mai Văn Khiêm cho biết, kịch bản thứ nhất (xác suất khoảng 70-75%), bão sẽ di chuyển theo hướng lệch Bắc nhiều hơn, di chuyển trên đất liền Trung Quốc nhiều hơn (tương tự đường đi của bão số 9). Vì vậy, khi đến khu vực phía Bắc của tỉnh Quảng Ninh sẽ suy yếu đi từ 2-4 cấp so với thời điểm bão mạnh nhất; vịnh Bắc Bộ gió mạnh cấp 9-10, đất liền Quảng Ninh-Hải Phòng gió mạnh cấp 8-9 và gây mưa to ở Bắc Bộ (trọng tâm là khu vực trung du và vùng núi). Kịch bản thứ hai cực đoan hơn (xác suất khoảng 25-30%). Bão di chuyển về phía Nam chủ yếu trên biển nên suy yếu ít hơn kịch bản thứ nhất. Vì vậy, cường độ bão khi đi vào khu vực Quảng Ninh sẽ mạnh hơn so với kịch bản thứ nhất, có thể gây gió mạnh cấp 9-10 (giật cấp 12-14), ảnh hưởng sẽ mở rộng xuống phía Nam (Quảng Ninh-Ninh Bình); mưa cũng sẽ lớn hơn, vùng gió mạnh cũng sâu hơn trong đất liền. Dự kiến khoảng chiều tối 5/10, bão đi vào vịnh Bắc Bộ. Đến rạng sáng 6/10, bão đổ bộ vào đất liền tỉnh Quảng Ninh. Từ đêm 5/10 đến hết đêm 7/10, ở khu vực Bắc Bộ, Thanh Hóa và Nghệ An có mưa to đến rất to với lượng mưa phổ biến 100-200mm, cục bộ có nơi trên 300mm; riêng khu vực vùng núi, trung du Bắc Bộ, lượng mưa phổ biến từ 150-250mm, cục bộ có nơi trên 400mm. Cảnh báo nguy cơ mưa có cường suất lớn (trên 200mm trong 3 giờ). Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp cho biết, mưa to được dự báo bắt đầu từ tối 6/10, mạnh nhất vào đêm và rạng sáng 7/10. Trọng điểm mưa là các tỉnh: Quảng Ninh, Lạng Sơn, Cao Bằng, Thái Nguyên, Hà Giang. Khu vực Bắc Ninh và Hà Nội cũng sẽ nằm trong vùng mưa lớn. Đến ngày 7/10, mưa lan xuống Bắc Thanh Hóa và Bắc Nghệ An. Bão số 11 cũng có khả năng gây ra một đợt lũ mới, từ ngày 6-9/10 với đỉnh lũ từ báo động 2 đến báo động 3, đặc biệt nguy hiểm tại khu vực Đông Bắc Bộ: Quảng Ninh, Lạng Sơn, Cao Bằng, Tuyên Quang, Thái Nguyên. Dự báo mưa lớn từ thượng nguồn Trung Quốc đổ về có thể làm gia tăng áp lực cho toàn lưu vực sông Lô. Các hồ, đặc biệt là thủy điện nhỏ ở Tuyên Quang (khu vực tỉnh Hà Giang cũ), phải tính toán kỹ phương án vận hành, tuyệt đối không để xảy ra sự cố mất an toàn. Các địa phương cần tập trung cao nhân lực, vật lực khẩn trương khắc phục hậu quả bão số 10, bởi chỉ cần thêm một trận mưa nhỏ cũng có thể gây sụt lún, sạt lở đất, lũ quét, lũ ống nghiêm trọng... Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp cũng đề nghị các địa phương phải bảo đảm tuyệt đối an toàn công trình xây dựng, đặc biệt là đường cao tốc; khẩn trương kêu gọi tàu thuyền, lồng bè vào nơi tránh trú an toàn, tuyệt đối không để ngư dân chủ quan. Ngoài gió mạnh và mưa lớn, vấn đề đáng lo ngại nhất hiện nay là hệ thống đê điều và nguy cơ ngập lụt đô thị. Theo đánh giá, đê biển ở Ninh Bình, Nghệ An, Hà Tĩnh đã cơ bản ổn sau khi được gia cố, nhưng hệ thống đê sông tại Hải Phòng, Quảng Ninh, Hưng Yên vẫn còn nhiều điểm yếu. Sóng lớn và nước biển dâng 3-4m có thể đe dọa nghiêm trọng các cửa sông. Các tỉnh cần bám sát kịch bản, triển khai ngay các phương án hộ đê, bảo đảm an toàn hệ thống đê điều và phòng, chống ngập lụt ở khu vực đô thị. "Hiệp đồng chặt chẽ, phân công hợp lý" Phát biểu trực tuyến tại cuộc họp, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Lào Cai Trần Huy Tuấn cho biết, cơn bão số 10 đã gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng trên địa bàn tỉnh và đến nay cơ bản khắc phục, chỉ còn 4 thôn còn bị chia cắt. Các tuyến quốc lộ và tỉnh lộ đã thông trở lại. Lào Cai xác định nhiệm vụ cấp bách hàng đầu là khắc phục giao thông, vừa để bảo đảm lưu thông hàng hóa, cứu trợ, vừa chủ động phương án ứng phó bão số 11. Tỉnh đang khẩn trương gia cố các vị trí sạt lở, lắp đặt rọ thép để đảm bảo an toàn di chuyển. Công tác sơ tán dân được triển khai sớm hơn; chuẩn bị sẵn lương thực, thuốc men, nhu yếu phẩm tại chỗ, nhất là ở vùng có nguy cơ chia cắt, theo phương châm "4 tại chỗ;" dự trữ xăng dầu, máy phát điện, đồng thời di chuyển sẵn máy móc, thiết bị, phương tiện cơ giới đến các điểm xung yếu để ứng cứu kịp thời. Hiện, Quân khu 2 và Công an tỉnh đang duy trì hàng nghìn cán bộ, chiến sĩ thường trực tại các vị trí xung yếu để cùng địa phương khắc phục hậu quả và sẵn sàng ứng cứu khi cần thiết. Nhấn mạnh nguy cơ lặp lại kịch bản lũ năm 2024, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Lào Cai đề nghị Phó Thủ tướng và Chính phủ sớm có văn bản chỉ đạo chủ hồ Thác Bà hạ mực nước xuống dưới cao trình 57m để bảo đảm dung tích phòng lũ. Ủy ban Nhân dân tỉnh đã có văn bản gửi đơn vị quản lý hồ, đồng thời cũng chỉ đạo hạ mực nước các hồ thủy điện khác và chủ động bơm tiêu tại những điểm úng ngập. Tuy nhiên cần có sự chỉ đạo trực tiếp của Chính phủ để chủ động ứng phó trước tình hình mưa lũ phức tạp. Tương tự, lãnh đạo tỉnh Tuyên Quang cho biết hiện đã bố trí lực lượng tại những điểm xung yếu và sẽ tiếp tục bám trụ, bổ sung nhu yếu phẩm, trang thiết bị để sẵn sàng ứng phó với mưa lũ do bão số 11; rà soát các kịch bản, chủ động phương án sơ tán dân tại khu vực nguy cơ mất an toàn; chuẩn bị phương tiện, thuyền, xuồng, lương thực dự trữ; tập kết máy móc thiết bị tại các điểm xung yếu để kịp thời xử lý khi có sự cố. Báo cáo về tình hình bố trí lực lượng ứng trực sẵn sàng hỗ trợ các địa phương, Thượng tướng Huỳnh Chiến Thắng, Phó tổng Tham mưu trưởng Quân đội Nhân dân Việt Nam cho biết, từ tháng 9/2025 đến nay, nhiều đơn vị quân đội vẫn bám trụ tại cơ sở để trực tiếp tham gia cứu hộ, khắc phục hậu quả bão số 9 và số 10, đồng thời chuẩn bị đối phó với bão số 11. Các địa phương cần chủ động phối hợp với lực lượng quân đội đóng quân trên địa bàn, qua Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh, để rà soát các khu vực thường xuyên bị chia cắt, bố trí trước cả nhân lực, lương thực, thực phẩm và thông tin liên lạc, "hiệp đồng chặt chẽ, phân công hợp lý" giữa bộ đội và dân quân tự vệ nhằm phát huy tối đa hiệu quả lực lượng sẵn có. Đối với khu vực ven biển, Thượng tướng Huỳnh Chiến Thắng đề nghị các địa phương kiên quyết không để ngư dân và tàu thuyền ra khơi sau thời điểm có lệnh cấm, "không được chủ quan ra khơi quá sớm ngay sau khi bão đổ bộ dẫn đến thiệt hại đáng tiếc." Đồng tình với ý kiến này, Thiếu tướng Nguyễn Hồng Nguyên, Phó Chánh Văn phòng Bộ Công an nhấn mạnh, các địa phương phải nghiêm túc rút kinh nghiệm từ các trường hợp đắm tàu, mất tích ngư dân trong bão số 10, kiểm tra, rà soát thật chặt, không để ngư dân ở lại tàu. Bão số 11 ảnh hưởng đúng khu vực vừa chịu hậu quả nặng nề từ bão số 10. Bộ Công an đã quyết định giữ lại 100% quân số từng tham gia ứng phó bão số 10; đề xuất xây dựng quy trình chuẩn ứng phó hoàn lưu bão mạnh cấp 14-15, xác định rõ trách nhiệm và hành động cụ thể của từng ngành, đặc biệt trong việc xử lý ngập úng đô thị, để tránh tình trạng lúng túng như thời gian qua.